Necessity is the mother of invention

Maslow's hiërarchische ordening van behoeften

Ik las onlangs ergens dat mensen nooit echt innovatief of creatief worden tenzij ze in een noodsituatie zitten. Als je moet overleven wordt je ineens heel creatief. Als er geen nood is wordt je niet creatief, want dat is energieverspilling (vanuit ecologisch perspectief klopt het ook, daarom hangen gorilla's altijd zo lekker relaxt in het oerwoud rond i.p.v. dat ze het wiel uitvinden).
Klopt het wel, dat Maslow-ding dan (nl.wikipedia.org/...Piramide_van_Maslow)? In noodsituaties, bij een gebrek aan eten, water, onderdak en warmte kun je niet creatief zijn? Of misschien heb ik het niet goed begrepen...

Zoals jullie weten is wifi toch een basisbehoefte in het leven (zie hierboven in de piramide van Maslow) en het ontbreken ervan is dus een levensbedreigende situatie.

Op vakantie was er sprake van een bijna levensbedreigende situatie, die de creativiteit en het innovatievermogen toch heel erg heeft gestimuleerd. Er kon bijna geen wifi ontvangen worden op de iPhone, wat natuurlijk ook betekent dat er geen Pokémons gevangen konden worden - een ernstige situatie.

Even opzoeken op de laptop, hoe kun je de wifi-ontvanger van je telefoon versterken? Ja hoor, met een lepel natuurlijk!

En het werkt! Na enige tijd rondlopen met een theelepel op je mobiel geplakt, begin je je toch een beetje stom te voelen, dus moest er naar een andere oplossing gezocht worden.

·

Alu-folie, daarvan kun je een hartstikke mooie antenne maken die ook... opvouwbaar is! Cool toch? Helaas heb ik geen foto van de iPhone met antenne maar wel van allerlei andere interessante probeersels die mijn laptop opvrolijkten (dank je Daniël).

De antenne voor de iPhone werkte echt goed, Jonas heeft metingen met en zonder antenne gedaan om de downloadsnelheid te onderzoeken - een echte wetenschapper.

Die laptop antenne's waren wat minder geslaagd, maar van het een komt het ander en Daniël ging met de folie aan de slag om uitdrukking te geven aan zijn pyromaan-neigingen.

hoe ver schiet het?

hmmm, valt tegen

Van folie kan je ook een leuke alien knutselen, met zijn eigen computer, en ruimteraket, alles in het ini mini ☺

tiny alien

computer for tiny alien

xxxxxxxxxxxxx
Wil je ook graag weten wat er allemaal mogelijk is met aluminium folie en tegelijk je Engels en je humeur verbeteren?

En hoe is het nu afgelopen met die zelfgemaakte computer (zie blog van 4 juli)? Jonas werkt gestaag door. Hij koopt onderdelen op marktplaats, is een computer case aan het ontwerpen op inkscape en heeft hulp gevonden in de vorm van een wat oudere en meer ervaren nerd. Hij raadpleegt het internet en doet enorm veel onderzoek, allemaal zelfstandig. Hij overweegt ook zelf een blog te gaan schrijven zodat andere kinderen ook kunnen leren hun eigen co mputer tebouwen. Dit is duidelijk zijn ding, hier heeft hij zijn talent ontdekt.

En Daniël dan? Daniël is vooral met de materie aan het spelen. Hij probeert dingen uit en ontdekt dat hij dat toch niet interessant vind (arme cavia's, toch geen hok voor jullie...). Via een leuke slingerweg van experimenteren en doen wordt hij steeds zekerder van hij kan en wil. Hij is ook enorm technisch en vooral op mechanisch niveau. Luchtdrukgeweren in elkaar knutselen en leuke experimenten doen rondom schietsnelheid - hoe kan je het sneller maken, en waarom schiet het toch zo langzaam? Welk materiaal is het meeste geschikt om in te schieten met deze pijlen en dit luchtdrukniveau? Wetenschappelijk onderzoek zeg maar.
·

shooting practice

schuimboard werkt beter dan kurk

zelf maken met behulp van YouTube en je vrienden

Met YouTube kun je tegenwoordig bijna alles leren doen wat je wilt. Tegelijk leer je Engels verstaan en uiteindelijk spreken en schrijven (zoektermen intypen).

Een greep uit Daniël's favorieten:

Spelen lijkt toch echt leren te zijn ☺

Fractals en sprinkhanen

Fractals zijn patronen of vormen die zichzelf steeds herhalen in een steeds kleinere vorm. Het resultaat is een complexe vorm die meestal heel mooi is. Ze komen zo vaak voor in de natuur omdat ze een heel belangrijk functie hebben: het efficiënt opvangen en verspreiden van de energie en materie dat het leven mogelijk maakt, en ook de diversiteit van het leven mogelijk maakt. Zo zijn delta's heel eco-divers en ook door de mensheid geliefd als vestigingsplaats om de voordelen daarvan.

Een van de belangrijkste permacultuur-principes is 'verzamel en bewaar energie'. Als je een kind beschouwt als een rivier en hem zijn weg laat volgen gaat hij meanderen en vormt hij vanzelf een eigen 'delta' waarmee hij energie verzamelt, in de vorm van kennis of ervaringen. Het kind slaat zelf die 'energie' op omdat het relevant voor hem is en omdat hij op een multi-sensorische manier deze informatie heeft mogen verzamelen.

Als je een rivier inperkt door het te kanaliseren kan het minder leven ondersteunen en dat leidt uiteindelijk tot problemen. En als je een kind, zoals een rivier, inperkt door hem niet de ruimte te geven om zijn eigen interesses te volgen...?
Wat me de afgelopen weken opvalt is dat er zoveel ervaringen worden opgedaan en zoveel informatie wordt verzameld, in zo'n rap tempo dat het bijna niet meer te volgen is. Er vindt heel veel leren plaats dat niet te meten is. Het is wel zichtbaar in het proces: in de conversaties, in de zoekopdrachten die de kinderen voor zichzelf opstellen, in concrete 'dingen' die gemaakt worden en in de hulpvragen waarmee ze komen.
Hun leren is ook een fractal. En die van mij ook.
Wist je bijvoorbeeld dat er een bepaalde krekel is die andere insecten eet? Vóór gisteren wist ik dat ook niet, terwijl de natuur echt een beetje mijn werkveld is. Deze vonden we gisteren toen we op ontdekkingstocht gingen: de grote groene sabelsprinkhaan - hij eet insecten - een tuindersvriend dus.

Na dit prachtbeest te hebben gevonden moest hij ook opgezocht worden.
Daarvoor moet je met schrijven oefenen, om een geschikte zoekterm in te typen. En daarna moet je oefenen met lezen om de informatie eigen te maken. Wel lastig als je lezen en schrijven moeilijk vindt. Met je eigen motivatie lukt het toch behoorlijk en doe je het omdat je het wilt weten, voor jezelf, en niet omdat je de lieve leesjuf op school blij met je wilt laten zijn... een stuk minder stressvol!
Op wikipedia: Grote groene sabelsprinkhaan.
En toen begon de fractal zich te ontwikkelen. We wisten dat er ook krekels in onze achtertuin zijn, want we horen ze 's nachts. Zou het dezelfde soort zijn? Geluidsopname zoeken! Hé, het klinkt hetzelfde! Maar hoe maken de krekels dat geluid, en waarom? En waarom is het zo hard? Hoe kan zo'n kleine beest dat?

En al zoekend kom je van alles tegen wat interessant is... Wil je graag lachen? Kijk dit filmpje uit ☺



Wij kwamen daarna uit bij vogels, gedrag en geluiden.

Welke vogels zijn er in onze omgeving en hoe klinken ze? Alarmroepen en zang? Hoe klinkt dat? En de volgende dag in het park loop je heel voorzichtig te luisteren omdat je ineens weet welke vogels er zijn zonder ze te kunnen zien! Magisch! Kan je zo stil lopen dat de vogels je niet waarnemen en geen alarm slaan? Waarom slaat die vogel alarm? Is het door ons, of door die hond daar? En van wie is die poep? En wat heeft hij eigenlijk gegeten ...

En kan je zelf het geluid van de vogel nadoen? Kan je met vogels praten? "Ssssst mummy, ik ben aan het praten met die duif".

En die vogelfluiten die ik op 'De Buitendienst' zag? Zouden die duur zijn? Of wacht maar... ik maak gewoon zelf een fluit...

   

Wat we aan het doen zijn heet in het Engels 'tracking'. Ik track de kinderen en de kinderen tracken hun nieuwsgierigheid. Tracking kan misschien vertaald worden met 'het volgen van een spoor'. Jagers doen het, vogelaars doen het. En oude volkoren doen het ook. Het is voor mensen die nog in de echte wereld leven, in hun natuurlijk ecosysteem dus, een kwestie van overleven. Scherp waarnemen en bewust naar je omgeving kijken om zo signalen op te pikken, patronen te ontdekken en herkennen. Het leren van wat nodig is, om het op het moment dat het nodig is te kunnen gebruiken.

Voor een kind is dat spelen, spelen is leren.

Verhaaltje?

De genezing van de krekel.

Patronen

Nu is de eerste helft van de vakantie voorbij. Tijd voor bezinning.
Een vrolijke kinderpost komt de volgende keer!

"To understand is to perceive patterns''  Isaiah Berlin

Met de permacultuur-ontwerpsysteem-methodiek gaan mensen aan de slag met systeemdenken.
De mooiste en meest complexe systemen op onze aarde zijn terug te vinden in de natuur.  

Vaak kunnen onze hersenen de complexiteit van zulke systemen niet bevatten. We snappen het belang van bepaalde 'spelers' in het systeem niet omdat we de interacties niet kunnen waarnemen, of omdat we de 'spelers' zelf niet kunnen zien! Wist je bijvoorbeeld dat veel planten een symbiose hebben met een schimmel? De plant geeft suikers aan de schimmel. De schimmel heeft een veel groter bereik dan de plant met zijn ondergronds dradennetwerk en kan voedingstoffen vrijmaken en aan de plant geven, die de plant zelf niet in staat zou zijn te bemachtigen!
Zie dit filmpje...

... uit het artikel: Dealtjes sluiten met een schimmeldraad - kennislink.nl

Wist je dat bepaalde soorten bomen hun eigen zaailingen blijven voorzien van suikers via de wortels totdat ze groot genoeg zijn om de zonlicht zelf op te vangen in de hoge bladerdak...?

Wist je dat wolven en rivieren.....

Wist je......?

Alle ecosystemen hebben één patroon gemeen: diversiteit. De diversiteit aan organismen in samenwerking met het landschap zorgen voor veel nuttige verbindingen (voedselketens) waaruit het leven mag ontstaan en zich uitbreiden met behoud van de omgeving.

Hoe meer nuttige verbindingen (of input) hoe veerkrachtiger het systeem is - dat is het patroon.

Mensen die permacultuurprincipes gebruiken willen veerkrachtige systemen opzetten voor verschillende doeleinden (educatie bijvoorbeeld). Ze brengen verschillende onderdelen, dieren of mensen en in contact met elkaar in de hoop dat er een verbinding ontstaat. Dat kun je niet forceren, je kunt alleen de omstandigheden scheppen. De dieren en het plantenrijk snappen het meteen. Natuurlijk gaan ze de verbinding aan, want dat levert voor iedereen voordeel: 1 + 1 = 3.

Mensen vinden dat lastiger, er komen andere patronen bij: angst, denkpatronen, cultuur, jeugdervaringen enz. In sommige gevallen kom je uit bij 1 + 1 = 0, of nog zelfs op -10.

Patronen zijn in alles terug te vinden, in gedrag en denkwijzen, in processen, culturele gewoontes, gebeurtenissen en uiteraard zijn er patronen die terug te vinden zijn in vorm. Alles is patroon.

En zo vroeg ik me af wat mijn patronen zijn

Waarom ik dit blog schrijf. Waarom ik best somber ben deze vakantie, terwijl het juist zo lekker gaat met de kinderen en hun bezigheden.

Wat ontdekte ik? Ik schrijf dit blog ter verdediging van mijn eigen ideeën, waarnemingen en overtuigingen. En waarom? Omdat ik een zoon hebt die niet naar school wil, terwijl hij wel wil en kan leren (elk kind toch!).
Omdat ik me binnen deze situatie niet gehoord en gezien voel door de instanties die op dit moment het voor het zeggen hebben over het onderwijs dat zou moeten passen bij mijn jongste zoon.
Omdat het lijkt alsof echt overleg op een gelijk niveau maar beperkt mogelijk is. Ik voel onmacht en dit is een manier om ermee om te gaan.

De vraag is of dit de beste manier is om met dit patroon om te gaan. Dat weet ik niet.

Ik kijk terug naar de geschiedenis van mijn kinderen, in aanraking met allerlei instanties, en ik zie ook een patroon (hier weergegeven zonder nuancering trouwens):

•   De instantie geeft iets aan als goede manier om ermee om te gaan (met autisme bijvoorbeeld)
•   Ik ervaar/geloof iets anders en ga op zoek naar een andere oplossing/oorzaak.   
•   Wat ik vind blijkt in dit geval te kloppen
•   Het kloppende van wat ik heb ontdekt of mijn ervaring wordt ontkent / genegeerd / niet onderzocht / niet mogelijk gevonden door de instantie.

Dat kan je alleen maar zo lang volhouden tot je een soort burn-out krijg.

Het jammere is dat, in dit huidige maatschappelijke systeem, diversiteit aan kennis, bronnen, ervaringen (nog) niet altijd lijken te worden gezien als waardevol. Je loopt het risico belachelijk gevonden te worden, of juist gevaarlijk... Dat doet me ineens aan een ander patroon denken ☺

Dus hoe kun je inhaken aan het systeem zonder dat er polarisatie optreedt, 'wij tegen het systeem'?
In het geval van onderwijs kun je proberen een school op te zetten die wel aanbiedt wat je denkt dat nodig is voor (bepaalde) kinderen. Maar leidt dat niet juist tot polarisatie?

Het is ook een moeilijke manier.

Dus vanuit permacultuur-denken zou je toch ergens anders moeten inhaken, waar het minder energie kost, waar het meer kans van succes heeft en minder schade/energieverlies als gevolg heeft als het faalt.

Communicatie zou je zeggen. Met elkaar gaan praten. Naar elkaar luisteren (van beide kanten). Samen de ontwikkeling aangaan. Diversiteit waarderen en gebruiken voor een 1 + 1 =  3 situatie.

Dat wil ik wel, morgen als het kan en dan liefst in gezelschap van mijn lieve mede-initiatiefnemers van ZijN Onvoorwaardelijke Onderwijs:
Website: zijn.zwolleaanzee.nl, op Facebook: ZijN-Onvoorwaardelijk-Onderwijs.

Toch een vrolijke kinderpost ter afsluiting?

Wat hebben we allemaal gedaan de laatste dagen?  Wat hebben we niet gedaan!
Het leukste was de dronkenman's bril. Uit het beeldscherm van een computer gesloopt!

zo ziet de wereld eruit als je erdoor kijkt...

Je kan er een bril van maken en als je ermee loopt val je om, maar...

... je hersens wennen er uiteindelijk toch aan en je kunt leren (bijna) normaal

je weg ermee in de wereld te vinden:

Puck, Chaos, Zipf en (V)sauce

I'll follow you, I'll lead you about a round,
Through bog, through bush, through brake, through brier:...
Puck:  Midsummer night's dream

Aan het begin van de zomervakantie hebben Daniël en Jonas en ik, keurig een mindmap gemaakt van wat we allemaal wilden bereiken, met keurige en duidelijke doelen. Een mooie manier om vast te leggen waar we heen wilden en hoe dat te bereiken was. Er kwam ook een blog (deze) om alles stap voor stap te laten zien. Handig toch? Voor ons, en ook voor de massa's mensen die meelezen (grijns). eigenlijk begon het best een beetje op school te lijken... altijd gevaarlijk.

We begonnen geconcentreerd en doelbewust, we hadden een plan, en we gingen het uitvoeren! En ergens tijdens onze poging tot productiviteit stak er een andere speler z'n hoofd op, iemand die, ook doelbewust, zijn stok in onze welgeordende spaken heeft gestoken. Deze noemen we voor het gemak onze innerlijke 'Puck': de stoute fee uit Midsummer night's dream, die het leuk vind met de plannen van slome stervelingen te spelen.

De chaos is leuk te bekijken. Zie hieronder een beeldimpressie van de computerwerktafel van Jonas.

 

Met liefde voor jullie op een chaotische manier ingedeeld op deze pagina
☺
Als ik goed ga kijken zie ik een verhaal in de chaos, alles waar hij mee bezig is tijdens zijn computer-bouwproces. Net zoals ik wordt hij regelmatig afgeleid door dingen die hij tegenkomt op zijn ontdekkingsreis.

En zo houdt het bouwen van een computer ook in dat je de maanbacterie even onderzoekt, dat je creatief met karton omgaat (de kurk was op) en dat je even de cavia afmaakt met je lego-pistool.

Prachtig die 'puck' kinderen - dat klinkt ook gezelliger dan adhd, autisme, add en mcdd, vind je niet?


Wat ze doen is namelijk ontzettend knap. Ze kiezen een onderwerp om over te gaan leren, en op weg leren ze tegelijk ook over tenminste tien andere onderwerpen! Komt door al die antennes...

Wat we ook heel veel hebben gedaan afgelopen dagen is Vsauce ontdekt. www.youtube.com/user/vsauce. BIG aanrader! En gelukkig kan Vsauce ons uitleggen dat we helemaal niet chaotisch bezig zijn, want chaos is doodgewoon een ander patroon, die wij mensen toevallig niet zo goed kunnen snappen met onze kleine herseninhoud.

Het schijnt dat alles op te delen is in patronen, wiskunde is toch echt de basis van alles, zou dat kloppen denk je? Een onzichtbaar patroon dat toch in bijna alles voorkomt, en ook toevallig genoeg (niet dus) voor een 'nerd onderwerp' ook een funky naam heeft is de 'wet van Zipf'. Never heard of? Check it out in deze Vsauce film, cos you won't learn this at school!

https://nl.wikipedia.org/wiki/Wet_van_Zipf

Enne... Daniël heeft een kluis gemaakt, na de boekhouding het belangrijkste als je ineens heel veel geld hebt.

Dit mogen alle rovers in de buurt als open uitdaging beschouwen ☺

Rekenen...

Als je geld verdient moet je een boekhouding beginnen (helaas) en we hebben veel geld verdiend met onze bessenwinkel. We zijn eigenlijk zo druk geweest met geld verdienen en boekhoudingen bijhouden dat we helemaal niet meer aan deze blog zijn toegekomen. Ook leuk is dat de buren allemaal willen weten hoe het gaat met dat computer bouwen en geld sparen. Er komt dus een stuk sociale verbinding bij...

We kwamen er ook achter dat we allemaal een andere manier hebben voor het uitrekenen van sommen en dat mummy helemaal niet weet hoe je breuken moet optellen. Gelukkig kon Daniël dat even aan me uitleggen.

Wil je ook je wiskundevaardigheden even bijspijkeren? Hier een leuke website:

sommenfabriek.nl/wiskunde/rekenen/breuken

Wiskunde in het echt gebruiken valt wel in de smaak. Er moet een nieuw hok komen voor het nog altijd grotere aantal knaagdieren dat verschijnt in onze achtertuin. De ruimte is klein en de nood is groot, dus even het meetlint pakken.



Dat werkt toch misschien beter dan takken op de grond leggen (mijn favoriete methode)...



Dus nu hebben we een mooi ontwerp en geen enkele timmervaardigheden. Misschien wordt dat de volgende leer-opportunity?

Slakken kun je in eenden veranderen, dus kruisbessen ook in computers...

Met permacultuurprincipes zijn we vaak bezig met het 'omdenken' van problemen in oplossingen. Een principe luidt: "de oplossing zit in het probleem". Dus als je teveel slakken in je tuin hebt is het probleem eigenlijk een gebrek aan natuurlijke vijanden van slakken, Chinese loopeenden bijvoorbeeld, of grondkevers of egels.

De kunst is om de slakken niet te bestrijden, maar om je tuin aantrekkelijk te maken voor de dieren die ze op willen eten.

Als je eenden neemt ben je je slakken aan het veranderen in eend dus, en ook in eieren en ook in mest, wat allemaal weer een voordeel voor jezelf is.

Ons probleem was een teveel aan bessen. Struiken en struiken hingen er vol mee. Teveel om weg te eten.
Deze bessen hebben we veranderd in computers ☺

Deze actie heeft niet alleen computers opgeleverd, maar ook nieuwe mogelijkheden en nieuwe ervaringen voor mezelf en voor de kids.

De permacultuur denkwijze gaat over het maken van nuttige verbindingen. Door aan dit project te beginnen, en daarmee naar buiten te komen, hebben we veel productieve verbindingen gemaakt met andere mensen die we wel, of nog niet, kenden.

Zo hebben we donaties gekregen van buren en andere bewoners van Assendorp.

We hebben oude laptops en PC's gekregen waar we de onderdelen uit mogen gebruiken. Dat maakt dat we minder geld nodig hebben om onze droomcomputers te bouwen, en dat motiveert enorm.

Lieve mensen kwamen met hun eigen overtollige bessen, die wij mochten verkopen.

De kinderen hebben in enkele dagen enorm veel contact met andere mensen moeten maken, via de mail, via Facebook, verbaal en schriftelijk.

Ze hebben onderzoek moeten plegen om te ontdekken hoe ze de dingen in elkaar moeten zetten, hoe ze al die adware die per ongeluk gedowngeload is op de nieuwe computer er weer af te krijgen is.

Ze hebben stappenplannen moet uitwerken van wat er moest gebeuren en wanneer.

Ze hebben de grondbeginselen van marketing moeten onderzoeken.

Ze hebben moeten volhouden...

De emoties gingen van blij, naar gefrustreerd, naar teleurgesteld naar weer blij.

Nu gaan we bezig met innovatie, want de bessen zijn bijna op en je moet blijven vernieuwen!

Ik ben benieuwd wat ze nu gaan bedenken.

Ik weet zeker dat we een boel onderwijs kerndoelen hebben behaald met deze activiteiten, misschien ga ik ze een keer opschrijven, maar voor nu ben ik te bezig met genieten...

Computer bouwen

En nu zit de teller op 24 euro verdiensten, geld genoeg, dus Jonas heeft alvast een computer in elkaar gezet.

Een instructievideo heeft hij ook gemaakt.  Goed kijken, kan jij ook een prachtig mooie eigen pc maken, voor een prikkie...

Just eat it...

Tja, het huis zit toch vol met oude rotzooi, maar wie wil dat nu kopen?

Dan maar besjes, want die lust iedereen toch?

Eerst het oerwoud in om wat te plukken.

Everyone wants to buy this stuff (don't they...?)

effe sorteren.

Ondersteboven een poster maken

Echt bloemschikken leren van een echte bloemschikker!

Voila!

Maar wat blijkt? Niemand lust besjes...?

Gelukkig op het nippertje, toch een echte klant, die wel besjes lust!

Yeah! Edith, bessenliefhebber

Oké, even een evaluatie:

Wat ging goed?

Het was leuk

We konden toch meerdere mensen "dwingen" (errrrhmmm, we bedoelen 'overtuigen' natuurlijk) om onze goederen te kopen.

Wat ging minder goed?

Niemand lust besjes.

Verkeerde markt?

Niemand ziet de poster?

Niemand kijkt?

(teveel smartphones?)

Wat zouden we kunnen doen?

Bij de Vrije School staan

Bij de biologische markt staan

Iets anders kopen dat meer bij onze straat past, zoals?

Playstation 2's (zegt Jonas, haha)

Luciferkanonnen (zegt Daniel)

En wat gaan we echt doen?

De biologische markt proberen... wordt vervolgd.

Ow ja, en we hebben toch 16 euro gemaakt, dus het valt mee met het besjes niet lekker vinden!